อุทยานแห่งชาติศรีน่าน

อุทยานแห่งชาติศรีน่านเป็นผืนป่าภูเขาที่ทอดตัวตาม แม่น้ำน่าน ผ่านพื้นที่อำเภอเวียงสา นาน้อย และนาหมื่น จากสันเขาที่มองเห็นทิวภูเขาไปจนถึงโขดหินริมลำน้ำ พื้นที่แห่งนี้มีทั้งป่าต้นน้ำ จุดชมพระอาทิตย์ และแหล่งธรรมชาติที่มีภูมิประเทศแตกต่างกันอย่างชัดเจน

แม้ ดอยเสมอดาว จะเป็นจุดหมายที่ผู้คนคุ้นชื่อที่สุด แต่อุทยานแห่งชาติศรีน่านไม่ได้มีเพียงลานกางเต็นท์บนยอดเขา ผาหัวสิงห์ ผาชู้ เสาดินนาน้อย คอกเสือ แก่งหลวง และแนวแม่น้ำน่าน ต่างเผยให้เห็นภูมิประเทศคนละแบบ ทั้งยอดดอย หน้าผา ลำน้ำ และเนินตะกอนที่ถูกกัดเซาะ ดูรายละเอียดของ ดอยเสมอดาว ผาหัวสิงห์ ผาชู้ และ เสาดินนาน้อยกับคอกเสือ แยกตามสถานที่ หรืออ่านภาพรวมและประวัติพื้นที่ใน บทความอุทยานแห่งชาติศรีน่าน

ผืนป่าและแม่น้ำน่านที่เชื่อมสามอำเภอ

กรมอุทยานแห่งชาติฯ ระบุพื้นที่อนุรักษ์ประมาณ 640,237.50 ไร่ หรือ 1,024.38 ตารางกิโลเมตร ขอบเขตตามพระราชกฤษฎีกา พ.ศ. 2550 อยู่ในพื้นที่ เวียงสา นาน้อย และนาหมื่น ส่วนที่ทำการอุทยานตั้งอยู่บริเวณผาชู้ในอำเภอนาน้อย จึงไม่ควรใช้พิกัดที่ทำการแทนขอบเขตผืนป่าทั้งหมด

แนวเขาหลักวางตัวเหนือ–ใต้ โดยมีทั้ง ดอยแปรเมือง ดอยขุนห้วยฮึก ขุนห้วยหญ้าไทร และดอยหลวง กรมอุทยานฯ ระบุว่า ขุนห้วยฮึก เป็นยอดสูงสุดในข้อมูลภูมิประเทศที่ประมาณ 1,234 เมตรจากระดับทะเลปานกลาง ลำน้ำขะนิงและแม่น้ำสาเป็นส่วนหนึ่งของระบบสายน้ำที่เชื่อมกับแม่น้ำน่าน

พื้นที่ป่าสองฝั่งแม่น้ำมีทั้งป่าเบญจพรรณ ป่าเต็งรัง และป่าบนภูเขาสูง ในช่วงฤดูแล้งใบไม้บางชนิดเปลี่ยนสีตามฤดูกาล ทำให้ทิวเขามีบรรยากาศต่างจากช่วงฝนที่ผืนป่าเขียวชอุ่ม การเดินทางผ่านศรีน่านจึงไม่ได้มีเพียงการตามหาทะเลหมอก แต่เป็นการได้เห็นภูเขาและสายน้ำในหลายฤดู

อุทยานแห่งชาติศรีน่านได้รับการประกาศเป็นอุทยานแห่งชาติตามพระราชกฤษฎีกาเมื่อ 25 พฤษภาคม พ.ศ. 2550 การศึกษาและสำรวจผืนป่าก่อนหน้านั้นเชื่อมโยงกับพื้นที่ป่าในเวียงสา ซึ่งเคยใช้ชื่อโครงการสำรวจ แม่สาคร มาก่อน อ่านประวัติการสำรวจเพิ่มเติม

สถานที่ท่องเที่ยวเด่นในอุทยานแห่งชาติศรีน่าน

ดอยเสมอดาว — มองดาวเหนือสันเขา

ลานโล่งบนสันเขา ดอยเสมอดาว เป็นสถานที่ชมพระอาทิตย์ขึ้นและพระอาทิตย์ตก รวมถึงดูดาวในคืนที่ท้องฟ้าเปิด จากพื้นที่สูงสามารถมองเห็นภูเขาซ้อนกันเป็นชั้น ๆ และในบางเช้าจะมีหมอกลอยอยู่ตามหุบเขาด้านล่าง จุดนี้มีรายการพื้นที่กางเต็นท์ของอุทยาน แต่การเปิดให้เข้าพักและจำนวนผู้เข้าพักต้องตรวจสอบกับเจ้าหน้าที่ก่อนเดินทาง อ่านเรื่องดอยเสมอดาวและการชมท้องฟ้า

ผาหัวสิงห์ — หน้าผารูปร่างคล้ายสิงโต

ผาหัวสิงห์ อยู่ใกล้ดอยเสมอดาว เป็นจุดชมทิวทัศน์รอบด้านที่กรมอุทยานฯ ระบุว่ามองออกไปได้ 360 องศา โดยเฉพาะแนวเขานาน้อย เวียงสา และแม่น้ำน่าน เส้นทางขึ้นผาตามข้อมูล ททท. มีระยะอ้างอิงประมาณ 2 กิโลเมตร และต้องประสานเจ้าหน้าที่นำทาง การชมวิวจากพื้นที่ลานทั่วไปจึงไม่เท่ากับการได้รับอนุญาตให้ขึ้นยอดผา อ่านเส้นทางและธรรมชาติผาหัวสิงห์

ผาชู้ — ทิวแม่น้ำน่านเหนือผืนป่า

ผาชู้ เป็นทั้งบริเวณที่ทำการอุทยานและจุดชมวิวที่ในวันอากาศเปิดจะมองเห็นแม่น้ำน่านทอดตัวคดเคี้ยวอยู่กลางภูเขา เรื่องเล่าท้องถิ่นยังผูกชื่อหน้าผากับตำนานเจ้าเอื้องผึ้ง เจ้าจันทน์ผา และเจ้าจ๋วง การขึ้นยอดผาชู้เป็นการเดินบนเส้นทางธรรมชาติที่มีช่วงหินแหลม ควรตรวจสถานะการเข้าพื้นที่และติดต่อเจ้าหน้าที่นำทางก่อน อ่านเรื่องผาชู้และตำนานท้องถิ่น

เสาดินนาน้อยและคอกเสือ — ประติมากรรมดินจากสายน้ำ

ถ้าอยากเห็นธรรมชาติคนละแบบกับยอดเขา ให้รู้จัก เสาดินนาน้อย (ฮ่อมจ๊อม) และ คอกเสือ ที่ตำบลเชียงของ อำเภอนาน้อย กรมอุทยานแห่งชาติฯ จัดทั้งคู่ไว้ในรายชื่อแหล่งท่องเที่ยวของศรีน่าน และการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยกล่าวถึงทั้งสองร่วมกัน แต่ เป็นชื่อสถานที่สองจุด ไม่ใช่คำเรียกแทนกันทั้งหมด

เสาดินนาน้อยเกิดจากการกัดเซาะชั้นตะกอนจนเหลือแท่งดินยอดแหลมและร่องลึก ส่วนคอกเสือมีหน้าผนังดินถูกน้ำเซาะเป็นแนว ภาพถ่ายที่มีป้ายชื่อทั้งสองจุดและรายละเอียดภูมิประเทศอยู่ใน บทความเสาดินนาน้อยและคอกเสือ พร้อมภาพประกอบ ซึ่งอธิบายหลักฐานโบราณคดีของเสาดินนาน้อยด้วย

ที่นี่ไม่ใช่ทางเดินขึ้นดอยเสมอดาว: การเดินทางไปจุดเสาดินกับการเดินทางขึ้นสันเขาควรวางแผนแยกกัน ใช้เส้นทางที่ผู้ดูแลเปิดให้ชม ไม่ปีนผนังดิน ข้ามแนวทางเดิน หรือเก็บหินและโบราณวัตถุกลับออกมา

สายน้ำและภูมิประเทศนอกกลุ่มยอดดอย

ทางใต้ของอุทยานยังมี แก่งหลวง ซึ่งแม่น้ำน่านไหลผ่านโขดหิน และบริเวณ ปากนาย ที่เชื่อมกับอ่างเก็บน้ำเหนือเขื่อนสิริกิติ์ สถานที่แต่ละแห่งอยู่ต่างบริเวณกัน จึงไม่ควรคิดว่าเดินถึงกันทั้งหมดจากลานดอยเสมอดาว

เตรียมเดินทางและพักแรมในศรีน่าน

การเดินทางสู่จุดชมวิวหลักใช้เส้นทางฝั่ง อำเภอนาน้อย โดยดอยเสมอดาวและผาหัวสิงห์อยู่บริเวณสาย นาน้อย–ปางไฮ ส่วนผาชู้มีพื้นที่บริการและที่ทำการอุทยาน เสาดินนาน้อยและคอกเสืออยู่ในตำบลเชียงของ จึงควรเปิดปลายทางของจุดนั้นโดยตรง ไม่ใช้หมุดที่ทำการอุทยานหรือดอยเสมอดาวนำทางแทน ผู้ที่จะไปแก่งหลวงหรือปากนายก็ต้องวางแผนแยกตามเส้นทางเช่นกัน

ช่วงเช้าบนสันเขาอาจมีลมแรงและหมอกจัด ขณะที่ฤดูฝนมีความเสี่ยงจากทางลื่นและน้ำไหลเชี่ยว หากตั้งใจเดินขึ้นผาหัวสิงห์หรือผาชู้ ควรสอบถามเส้นทางที่อนุญาตและการใช้เจ้าหน้าที่นำทาง ส่วนผู้ที่จะกางเต็นท์ควรตรวจประกาศของอุทยานและเตรียมอุปกรณ์รับอากาศเย็นให้เหมาะสม

อุทยานมีรายการ บ้านพักและลานกางเต็นท์ ในระบบของกรมอุทยานแห่งชาติฯ การจองต้องทำผ่านระบบที่กรมกำหนดตาม วันที่เข้าพัก ไม่ใช่ลิงก์ค้นหาที่ฝังวันเก่า และข้อมูลบนหน้านี้ไม่ได้แสดงจำนวนห้องว่างหรือสถานะเปิดจุดท่องเที่ยวแบบสด

ดูภูมิประเทศของอุทยานแห่งอื่นต่อได้ที่ แนวเทือกเขาและแหล่งต้นน้ำในอุทยานจังหวัดน่าน ส่วนเรื่องเล่าเชิงลึกอ่านได้จาก บทความอุทยานแห่งชาติศรีน่าน และเรื่องของพื้นที่โดยรอบที่ อำเภอนาน้อย อำเภอนาหมื่น และ อำเภอเวียงสา